Türkiye’nin ilk yapay zekâ odaklı yatırım fonu olarak kurulduk. Bugün 12 sektörde 35 girişime yatırım yaparak Türkiye’nin en aktif yapay zekâ yatırımı yapan fonu konumuna geldik. Yapay zekâyla birlikte kartlar yeniden dağıtılıyor. Biz de bu yeni düzende Türk girişimcilerin ve Türkiye’nin çok daha güçlü bir yere sahip olmasını istiyoruz. Dünyanın neresinde olursa olsun, yapay zekâ alanında bir şey inşa eden Türk kurucuların yolculuğuna en başından eşlik etmek istiyoruz.
Yapay Zeka Girişim Fabrikası CEO’su Can Bakır
- Yapay Zekâ Girişim Fabrikası’nın kuruluş hikâyesinde hangi ihtiyaç ve vizyon belirleyici oldu?
Girişimcilik ve teknoloji, İş Bankası’nın DNA’sında var; banka yıllardır girişim sermayesi fonları ve girişimcilik programlarıyla ekosistemin aktif bir parçası. Şubat 2023’te kurulan Yapay Zekâ Fabrikası olarak hedefimiz girişimlere sermayenin yanında mentorluk, teknik destek ve doğru bağlantılar da sunmaktı. Bugün 12 sektörde 35 girişime yatırım yaparak Türkiye’nin en aktif yapay zekâ yatırımı yapan fonu konumuna geldik.
- Yapay Zekâ Girişim Fabrikası’nı yatırım ve hızlandırma programı olarak farklılaştıran temel yaklaşımınız nedir?
İlk farkımız odağımız. Türkiye’nin ilk yapay zekâ odaklı yatırım fonu olarak kurulduk. Bu odak sayesinde girişimcileri, mentorları, kurumları ve yatırımcıları bir araya getiren güçlü bir ekosistem kurduk ve bugün 5 bini aşkın kişiden oluşan bir topluluğun buluşma noktasıyız.
Hem fon hem de hızlandırma programı olduğumuz için girişimleri çoğu zaman yatırımdan önce, programlarımızda tanıma fırsatı buluyoruz. İş Bankası Grubu’nun bir parçası olmak ise girişimlere kurumsal müşteriye ulaşma konusunda önemli bir avantaj sağlıyor. Sadece bu yıl portföy girişimlerimiz için 800’ün üzerinde iş birliği odaklı tanıştırma gerçekleştirdik.
- Bir yapay zekâ girişimini yatırım portföyünüze dahil ederken hangi kriterleri özellikle önemsiyorsunuz?
Bir girişime yatırım yaparken ilk baktığımız konu her zaman kurucu ekip. Kurucuların yetkinliği, vizyonu, problem çözme becerisi ve değişen koşullara uyum sağlama kapasitesi bizim için belirleyici.
Ancak yapay zekâdaki hızlı gelişim, geleneksel VC (girişim sermayesi) yaklaşımının ötesinde yeni kriterleri de beraberinde getirdi. Bugün bir girişimin GPT veya başka bir model üzerine kurulmuş olması tek başına bir dezavantaj değil. Modeller giderek metalaşıyor ve birbirinin yerini alabiliyor.
Bizim için asıl soru, kullanılan model değiştiğinde veya OpenAI gibi büyük bir oyuncu aynı özelliği sunduğunda girişimin geriye nasıl bir değer bırakacağı. Bu nedenle özellikle üç noktaya odaklanıyoruz: Girişimin zamanla oluşturduğu, kolay kopyalanamayan bir veri avantajı var mı? Ürün, müşterinin iş süreçlerine ne kadar derinlemesine entegre olmuş? Ve en önemlisi, müşteriye ölçülebilir bir ekonomik değer yaratıyor mu? Bizim için ödeme yapan tek bir müşteri, 10 ücretsiz pilottan daha güçlü bir sinyal. Sonuçta yapay zekâda kalıcı değerin yalnızca teknolojide değil, o teknolojiyi gerçek bir probleme uygulama ve sürdürülebilir bir işe dönüştürme becerisinde olduğuna inanıyoruz.
En fazla odaklandığımız konu, girişimlerin iş geliştirme ve ticari büyüme süreçlerine doğrudan katkı sağlamak
- Girişimlere sermayenin ötesinde sunduğunuz destekler, onların ölçeklenme süreçlerine nasıl katkı sağlıyor?
Girişimlerimize stratejik iş birlikleri, finansman ve yatırımcı erişimi, teknoloji altyapısı ve global pazarlara açılım olmak üzere dört alanda destek sağlıyoruz. Ancak en fazla odaklandığımız konu, girişimlerin iş geliştirme ve ticari büyüme süreçlerine doğrudan katkı sağlamak.
Geniş kurumsal ağımız üzerinden girişimlerimizi potansiyel müşterilerle buluşturuyor, PoC ve ticari iş birliği fırsatları yaratıyoruz. Hedefimiz, bu tanıştırmaları somut satışlara dönüştürmek. Aynı zamanda girişimlerimizi yerli ve uluslararası yatırımcılarla buluşturarak yeni finansman olanakları sağlıyoruz. Teknoloji tarafında ise Google Cloud, AWS, Microsoft Azure, Notion ve HubSpot gibi iş ortaklarımız aracılığıyla bulut, yazılım ve satış araçlarında 1 milyon dolar değerinde avantaj sunuyoruz. Uluslararası iş birliklerimizle de girişimlerimizin yeni pazarlara erişimini kolaylaştırıyoruz.
Amacımız yalnızca yatırım yapmak değil; girişimlerimizin müşteri kazanan, sürdürülebilir büyüyen ve sonraki yatırım turuna daha güçlü hazırlanan şirketlere dönüşmesini sağlamak.
- Portföyünüzdeki girişimlerin finans, sağlık ve mobilite gibi farklı sektörlerdeki dönüşümünü nasıl değerlendiriyorsunuz?
Portföyümüzün yüzde 22’si yapay zekâ altyapısı ve geliştirici araçlarında, yüzde 13’ü uyum ve güvenlikte, yüzde 9’u mobilitede, yüzde 7’si sağlıkta, yüzde 5’i ise finansal hizmetlerde faaliyet gösteriyor.
Yapay zekâyla birlikte yalnızca kurumlar değil, girişimler de dönüşüyor. Yeni çözüm alanları ortaya çıkarken ürün geliştirme hızı da ciddi biçimde artıyor. Farklı alanlardan örnek vermek gerekirse; finansta Kahuna, 50’den fazla dijital platformun verisiyle sanatçıların telif gelirlerini tahmin edip 24 saat içinde finansman teklifi sunuyor. Opnova, kimlik yönetimi ve mevzuat uyumunda yapay zekâ ajanlarıyla kurumları destekliyor. Sağlıkta Hevi AI radyologlara görüntüleme süreçlerinde destek olurken, Albert Health kronik hastalık yönetimine, Enbiosis ise mikrobiyom verisiyle kişiselleştirilmiş beslenmeye odaklanıyor. Mobilitede Adastec’in Seviye 4 otonom sürüş yazılımıyla çalışan Karsan e-ATAK, Hollanda’da kamu yollarında yolcu taşıyor.
Kısa vadede yapay zekâ insanların işini almayacak; onu doğru kullananlar, kullanmayanların önüne geçecek
- Can Bey, yapay zekânın mevcut gelişim hızını kişisel olarak nasıl okuyorsunuz; sizce bu dönüşümün en kritik eşiği nedir?
Yapay zekâ daha önce görmediğimiz bir hızda gelişiyor; bu hem heyecan verici hem de düşündürücü. Bugün başarıyı hâlâ hız ve verimlilik üzerinden ölçüyoruz. Oysa asıl ölçünün insanlığa sağladığı fayda olması gerektiğini düşünüyorum.
Öte yandan önemli bir kullanım açığı var. Modeller bazı alanlarda görevlerin yüzde 94’ünü yapabilecek kapasitede olsa da fiili kullanım bunun yaklaşık üçte biri seviyesinde. Şirketlerin çoğu yapay zekâyı deniyor ancak bu henüz verimliliğe tam olarak yansımış değil. Ben bunu olumlu okuyorum; bu kadar çok deneme, verimli kullanım alanlarının hızla ortaya çıkacağını gösteriyor.
Yakından takip ettiğimiz iki kritik eşik var. İlki, yanıt üreten yapay zekâdan işlem yapan yapay zekâya geçiş. Kısa vadede yapay zekâ insanların işini almayacak; onu doğru kullananlar, kullanmayanların önüne geçecek.
İkinci eşik ise yapay zekânın kendi başına değer üreten “yapay zekâ fabrikalarına” dönüşmesi. Bu bana umut veriyor, yeter ki ortaya çıkan değer doğru alanlara yönlendirilsin ve yaratılan refah daha adil paylaşılsın.
- Yapay zekâ yatırımlarında sermaye artarken, yatırımcıların risk yaklaşımında sizce hangi unsurlar daha belirleyici hale gelecek?
Önümüzdeki dönemde gelirin kalitesi, savunulabilirlik, değerleme ve sonraki turlar daha belirleyici olacak. Kurumların çok sayıda deneme yapması olumlu ancak yatırımcı için asıl önemli olan, bunları tekrar eden gelire dönüştürebilen girişimler olacak.
Modeller metalaştıkça savunulabilirlik de daha kritik hale geliyor; değerini yalnızca kullandığı modelden alan girişimlerin işi zorlaşacak. Türkiye’de 2026’nın ilk yarısında toplam yatırımın yüzde 75’inin altı girişimde toplanması da değerleme ve yoğunlaşma riskini daha görünür hale getiriyor. Aynı şekilde, “Bir sonraki turu kim yapar, bu şirketi kim satın alır?” soruları da daha erken aşamada gündeme gelecek.
Peter Drucker’ın dediği gibi, bir işin amacı müşteri yaratmaktır. Biz de riski azaltmanın en güçlü yollarından birinin, girişimi mümkün olduğunca erken gerçek bir müşteriyle buluşturmak olduğuna inanıyoruz.
Girişimlerimizi uluslararası ekosistemlerle buluşturuyoruz
- Türkiye’den çıkan yapay zekâ girişimlerinin küresel pazarlara açılmasında hangi engelleri daha kritik görüyorsunuz?
En kritik engel sermaye. 2025’te yurt dışındaki Türk kuruculu yapay zekâ girişimlerinin medyan yatırımı 2,4 milyon dolarken, Türkiye merkezli girişimlerde yaklaşık 100 bin dolardı. Benzer kurucular, farklı sermaye ortamlarında 24 kat farklı ölçeklere ulaşabiliyor. Bunu yeni bir pazarda ilk referans müşteriyi bulmak ve özellikle finans ile sağlıkta mevzuat uyumu izliyor.
Bu nedenle girişimlerimizi uluslararası ekosistemlerle buluşturuyoruz. Son bir yılda İstanbul, Londra, Paris, Boston ve San Francisco’da sahadaydık. Oxford AI Summit’i destekledik; London Tech Week kapsamında Londra’da, VivaTech sırasında Paris’te ve YC Demo Day haftasında San Francisco’da etkinliklere ev sahipliği yaptık. Yurt dışındaki akademik kurumlar ve ekosistem paydaşlarıyla imzaladığımız iş birliği protokolleriyle de küresel ağımızı genişletiyoruz.
Hedefimiz; iyi yatırımlara devam etmek, iş birliklerini artırmak ve küresel ölçekte güçlü bir ağ kurmak
- Yapay Zekâ Girişim Fabrikası’nın önümüzdeki dönemde Türkiye ve küresel yapay zekâ ekosistemindeki hedefleri neler?
Hedeflerimizi üç başlıkta özetleyebilirim: İyi yatırımlara devam etmek, iş birliklerini artırmak ve küresel ölçekte güçlü bir ağ kurmak. Türkiye’de işletmelerin yapay zekâ kullanımı bir yılda yüzde 37’den yüzde 51’e çıktı. Bu nedenle doğru girişimle doğru kurumu buluşturmak giderek daha önemli hale geliyor. TÜSİAD SD2 ile yeni bir program başlatmaya hazırlanırken, akademiden sivil topluma uzanan iş birliklerimizi de genişletiyoruz.
Global tarafta ise Türk yapay zekâ kurucularını birbirine bağlayan daha güçlü bir ekosistem oluşturmak istiyoruz. Türk kuruculu yapay zekâ unicorn’larının sayısının Insider, Fal.ai ve Periodic Labs ile üçe çıkması da bu potansiyeli gösteriyor.
Ama hayalimiz daha büyük. Yapay zekâyla birlikte kartlar yeniden dağıtılıyor. Biz de bu yeni düzende Türk girişimcilerin ve Türkiye’nin çok daha güçlü bir yere sahip olmasını istiyoruz. Dünyanın neresinde olursa olsun, yapay zekâ alanında bir şey inşa eden Türk kurucuların yolculuğuna en başından eşlik etmek istiyoruz.
